બ્રિક્સ સંમેલનના મંચ પર કેટલાય પાવરફુલ વર્લ્ડ લીડર હાજર છે. આજે ચીનના રાષ્ટ્રપતિ શી ઝિનપિંગ પણ સંમેલનમાં પહોંચી ચુક્યા છે. ત્યાર બાદ જે તસવીર સામે આવી છે, જેની લાંબા સમયથી રાહ જાેવાઈ રહી હતી. પ્રધાનમંત્રી નરેન્દ્ર મોદીએ બ્રિક્સ સંમેલનના પહેલા દિવસે એ પાવર ફ્રેમ શેર કરી છે, જેમાંRIC  એટલે કે, રશિયા, ભારત અને ચીનની તાકાત દેખાઈ રહી છે. આ તસવીરમાં ત્રણેય લીડર્સ એકબીજાના હાથ પકડેલા જાેવા મળે છે. આ એ જ તસવીર છે, જેને જાેઈને દુનિયાના કેટલાય દેશોમાં આગ લાગવાની છે. પીએમ મોદી, રાષ્ટ્રપતિ વ્લાદિમીર પુતિન અને શી ઝિનપિંગે હાથ પકડી એક પાવરફુલ જિયોપોલિટિકલ મેસેજ આપી દીધો છે. કૂટનીતિની દુનિયામાં કેટલીય વાર મોટા મોટા ભાષણો અને સત્તાવાર નિવેદનોથી વધારે અસરકારક એ તસવીરો હોય છે.

અમે કોઈના વિરોધમાં નથી : પીએમ મોદીનો અમેરિકાને સ્પષ્ટ સંદેશ 

પ્રધાનમંત્રી નરેન્દ્ર મોદીએ સત્તાવાર રીતે બ્રિક્સ શિખર સંમેલન ૨૦૨૬ શરૂ થવાની જાહેરાત કરતાં કહ્યું - તમારું સ્વાગત અને અભિનંદન કરતા અત્યંત ખુશી થઈ રહી છે. યોગદાન અને સમર્થન માટે તમારા બધાનો આભાર. અમે કોઈની વિરુદ્ધ નથી. અમે બધાને સાથે લઈને ચાલવાનો પ્રયાસ કરીએ છીએ. ભારતમાં તમારા બધાનું સ્વાગત અને અભિનંદન કરતા મને ખુશી થઈ રહી છે. પીએમ મોદીએ કહ્યંુ કે, ભારતની બ્રિક્સ અધ્યક્ષતાને સફળ બનાવવામાં તમારા બધાના સક્રિય યોગદાન અને સહયોગ માટે હું તમારો દિલથી આભાર માનું છે. છેલ્લા ૨૦ વર્ષમાં બ્રિક્સે વિશ્વ મંચ પર ઓળખ બનાવી છે. આ વર્ષનું બ્રિક્સ એક ઐતિહાસિક પડાવ છે. આપણે બ્રિક્સની ૨૦મી વર્ષગાંઠ પણ મનાવી રહ્યાં છીએ. વ્યક્તિના જીવનમાં ૨૦ વર્ષની પરિપક્વતા અને જવાબદારીના એક નવા દોરની શરૂઆત છે. છેલ્લા બે દાયકામાં બ્રિક્સે વૈશ્વિક મંચ પર પોતાની એક અલગ ઓળખ બનાવી છે. અમે એકબીજાના દ્રષ્ટિકોણનું સન્માન કરીએ છીએ અને સામાન્ય સહમતિથ આગળ વધીએ છીએ. આપણે કોઈનો વિરોધ કરવા નહીં, પરંતુ બધાને સાથે લઈને આગળ વધવાનો પ્રયાસ કરીએ છીએ.આપણે બ્રિક્સની અંદર પોતાની એકતા અને સામાન્ય સહમતિને વૈશ્વિક મંચ પર મજબૂત પરિણામમાં બદલીએ. પીએમ મોદીએ બ્રિક્સના મંચથી યુએન સિક્યોરિટી કાઉન્સિલમાં સુધારની માગ કરી છે. તેમણે કહ્યુ કે આપણે ગ્લોબલ રિફોર્મ માટે પ્રોપઝલ તૈયાર કરવું જાેઈએ.

ભારતની યજમાની હેઠળ નવી દિલ્હી ખાતે યોજાયેલી ૧૮મી બ્રિક્સ શિખર પરિષદના શનિવારના મહત્વપૂર્ણ દિવસે સભ્ય દેશો દ્વારા સર્વસંમતિથી ‘નવી દિલ્હી ઘોષણાપત્ર’ સ્વીકારવામાં આવ્યું છે. વૈશ્વિક વેપાર તણાવ, ટેરિફ યુદ્ધ અને ભૌગોલિક-રાજકીય અસ્થિરતા વચ્ચે આયોજિત આ પરિષદમાં સંગઠને વેપાર, આતંકવાદ, આર્ટિફિશિયલ ઇન્ટેલિજન્સ, સ્થાનિક ચલણમાં વેપાર અને આંતરરાષ્ટ્રીય સંસ્થાઓના સુધારા જેવા મહત્વના મુદ્દાઓ પર પોતાનું સ્પષ્ટ વલણ રજૂ કર્યું છે.

આ ઘોષણાપત્રમાં ભારત માટે પણ રાજદ્વારી સ્તરે કેટલીક મોટી સિદ્ધિઓ પ્રાપ્ત થઈ છે. ભારતની પેરવી બાદ ઘોષણાપત્રમાં સરહદ પારના આતંકવાદ સામે અત્યાર સુધીનું સૌથી કડક વલણ અપનાવવામાં આવ્યું છે. આ ઉપરાંત ડિજિટલ પબ્લિક ઇન્ફ્રાસ્ટ્રક્ચર, આરોગ્ય ક્ષેત્ર અને નાણાકીય સહયોગ માટે નવા માળખા ઊભા કરવા અંગે પણ મહત્વના ર્નિણયો લેવાયા છે. બ્રિક્સના વિસ્તાર પછી યોજાયેલી આ બેઠક દર્શાવે છે કે વૈશ્વિક વિભાજન વચ્ચે પણ બ્રિક્સ દેશો આર્થિક અને મુત્સદ્દીગીરીના મુદ્દે મજબૂત સર્વસંમતિ સાધી શક્યા છે. પીએમ મોદીએ બ્રિક્સની બેઠકને સાર્થક અને રચનાત્મક ગણાવતા નિવેદન જારી કર્યું છે. મોદીએ પ્રસ્તાવ રાખતા કહ્યું, ન્યુ દિલ્હી ડિક્લેરેશનને સ્વીકાર કરવાનો પ્રસ્તાવ રાખું છું. ન્યુ દિલ્હી ડિક્લેરેશનને સર્વસંમતિથી અપનાવવામાં આવે છે. કોઈ પણ સભ્યએ કોઈ વાંધો ઉઠાવ્યો નથી. તેમણે આગળ કહ્યું, આજે આપણી બેઠક સાર્થક અને રચનાત્મક રહી. આપણી સંયુક્ત કટિબદ્ધતા સામે આવી છે. બદલાતા વિશ્વનું સંચાલન જૂના સંસાધનોથી કરી શકાય નહીં. ત્રણેયમાં સુધારાની જરૂર છે. ગ્લોબલ સાઉથની ભાગીદારી હોવી જાેઈએ. નિષ્ણાતોના મતે, બ્રિક્સના આ સંયુક્ત ઘોષણાપત્રને સર્વસંમતિથી સ્વીકૃતિ અપાવવી એ વડાપ્રધાન મોદી માટે એક મહત્વપૂર્ણ સફળતા છે. ચીનના રાષ્ટ્રપતિ શી જિનપિંગની હાજરીમાં જ સંયુક્ત રાષ્ટ્રની કાયમી સદસ્યતાના વિસ્તાર માટે વડાપ્રધાન મોદીએ કરેલી હાકલ એક ઉત્કૃષ્ટ પગલું હતું. તેમણે ચીનને પણ સ્પષ્ટ સંદેશ આપ્યો, કારણ કે ભારતની કાયમી સદસ્યતાની દાવેદારીમાં ચીન જ અનેક રીતે અવરોધ ઊભો કરતું રહ્યું છે. 

નવી દિલ્હી ઘોષણાપત્રના મુખ્ય મુદ્દાઓ

• એકતરફી ટેરિફ અને વેપારી પ્રતિબંધોનો વિરોધ: વૈશ્વિક સ્તરે વધતી જતી સંરક્ષણવાદી નીતિઓ વચ્ચે બ્રિક્સ દેશોએ કોઈપણ દેશ દ્વારા લાદવામાં આવતા એકતરફી આર્થિક પ્રતિબંધો અને ટેરિફનો સ્પષ્ટ શબ્દોમાં વિરોધ કર્યો છે. સભ્ય દેશો વચ્ચે સરહદ પાર ચૂકવણી અને રોકાણની પ્રક્રિયા વધુ સરળ બનાવવાની કટિબદ્ધતા દર્શાવી છે.

• આતંકવાદ સામે ઝીરો ટોલરન્સ: આતંકવાદના તમામ સ્વરૂપોની સખત શબ્દોમાં નિંદા કરવામાં આવી છે. આતંકવાદી સંગઠનોને મળતું નાણાકીય ભંડોળ રોકવા અને સરહદ પારથી થતી આતંકવાદી પ્રવૃત્તિઓ સામે એકજૂથ થઈને પગલાં ભરવા પર ભાર મૂકવામાં આવ્યો છે.

• પશ્ચિમ એશિયા સંઘર્ષ અંગે ચિંતા: પશ્ચિમ એશિયા (મધ્ય-પૂર્વ)માં ચાલી રહેલા યુદ્ધ અને વધતા તણાવ અંગે ઘોષણાપત્રમાં ગંભીર ચિંતા વ્યક્ત કરવામાં આવી છે અને શાંતિપૂર્ણ રાજદ્વારી ઉકેલ લાવવા આહ્વાન કરાયું છે.

• સ્થાનિક ચલણમાં વેપાર: યુએસ ડોલર પરની ર્નિભરતા ઘટાડવા અને સભ્ય દેશો વચ્ચેના વેપારને વેગ આપવા માટે પોતાની સ્થાનિક કરન્સીમાં સરહદ પારના વ્યવહારો વધારવા સંમતિ સાધવામાં આવી છે.

• ડિજિટલ પબ્લિક ઇન્ફ્રાસ્ટ્રક્ચર અને એઆઈ: ભારતના સફળ ડિજિટલ મોડેલને સ્વીકારીને ગ્લોબલ સાઉથના દેશોમાં ડિજિટલ ટેકનોલોજી અને એઆઈના સુરક્ષિત તથા સમાન ઉપયોગ માટે નવી વ્યવસ્થા સ્થાપિત કરવાનો ર્નિણય લેવાયો છે.

ભારતમાં યોજાયેલા શિખર સંમેલન દરમિયાન મિડલ ઈસ્ટ અને ગલ્ફ ક્ષેત્રના તણાવને લઈને અમેરિકા અને ઈરાન વચ્ચે નિવેદનબાજી તેજ થઈ ગઈ છે. નવી દિલ્હીમાં ઈરાનના રાષ્ટ્રપ્રમુખ મસૂદ પેઝેશ્કિયાને મલેશિયાના વડાપ્રધાન અનવર ઈબ્રાહિમ સાથેની મુલાકાત દરમિયાન અમેરિકાને સ્પષ્ટ સલાહ આપતા કહ્યું કે, મિડલ ઈસ્ટને કોઈ રિજનલ પોલીસમેન ની જરૂર નથી. બીજી તરફ, ડબલિનમાં અમેરિકાના પ્રમુખ ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પે હોર્મુઝ સ્ટ્રેટમાંથી જહાજાેની અવરજવર, ઈરાન અને તેલ પુરવઠા અંગે દાવો કર્યો છે કે, સ્થિતિ જલ્દી થાળે પડી જશે અને યુદ્ધ ખૂબ જલ્દી પૂરું થશે.

ઈરાનના રાષ્ટ્રપ્રમુખ મસૂદ પેઝેશ્કિયાને નવી દિલ્હીમાં જણાવ્યું કે, આ ક્ષેત્રની સુરક્ષા અને તેની સીમાઓનું રક્ષણ અહીંના સ્થાનિક દેશો અને મુખ્ય પક્ષકારો દ્વારા જ સુનિશ્ચિત થઈ શકે છે. તેમણે ઉમેર્યું કે, આ વિસ્તારને અમેરિકા જેવા કોઈ બાહ્ય રિજનલ પોલીસમેન ની જરૂર નથી. પેઝેશ્કિયાને કહ્યું કે અમેરિકા અને તેના સહયોગીઓએ ઈરાની સરકારને નબળી પાડવાનો પ્રયાસ કર્યો હતો, પરંતુ તેઓ નિષ્ફળ રહ્યા છે, અને આ સ્થિતિએ ઈરાનના લોકોને વધુ એકજૂથ કરી દીધા છે. ઈરાન દ્વારા હોર્મુઝમાં કરાયેલી નાકાબંધીના કારણે કોમર્શિયલ જહાજાે અને તેલના સપ્લાય પર વિપરીત અસર પડી છે.

આયરલેન્ડના રાષ્ટ્ર પ્રમુખ કૈથરીન કોનોલી સાથે મુલાકાત બાદ ડબલિનમાં પત્રકારો સાથે વાત કરતા અમેરિકાના પ્રમુખ ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પે હોર્મુઝ સ્ટ્રેટ અંગે કહ્યું કે બધું ઠીક થઈ જશે. તેમણે દાવો કર્યો કે, યુદ્ધ ખૂબ જલ્દી ખતમ થઈ જશે અને ત્યારબાદ તેલના ભાવ ઘટશે. સાઉદી અરેબિયાની એક પાઈપલાઈન પર થયેલા હુમલા અંગે ટ્રમ્પે આશંકા વ્યક્ત કરી હતી કે, તેની પાછળ ઈરાનનો હાથ હોઈ શકે છે.સાઉદી અરેબિયાએ ઈરાક તરફથી થયેલા ડ્રોન હુમલા બાદ પોતાની એક મુખ્ય પાઈપલાઈન બંધ કરી દીધી છે.

પાકિસ્તાન એવા ૨૯ દેશોમાંથી એક છે જેમણે બ્રિક્સ ની સદસ્યતા માટે અરજી કરી છે. બ્રિક્સએ બ્રાઝિલ, રશિયા, ભારત, ચીન અને દક્ષિણ આફ્રિકાનું બનેલું ઉભરતી અર્થવ્યવસ્થાઓનું ગઠબંધન છે. પાકિસ્તાને આ બ્લોકમાં જાેડાવા માટે ૨૦૨૩ માં અરજી કરી હતી, અને તેનો આ પ્રયાસ મુખ્યત્વે તેના ગંભીર આર્થિક પડકારોથી પ્રેરાયેલો છે. પાકિસ્તાન આર્થિક સર્વે મુજબ દેશનો જીડીપી વૃદ્ધિ દર ૩.૭૦ ટકા રહ્યો હતો.

વર્લ્ડ બેંક અને ઇન્ટરનેશનલ મોનેટરી ફંડ પરની ર્નિભરતા ઘટાડવા માટે પાકિસ્તાને બ્રિક્સ સમર્થિત ન્યૂ ડેવલપમેન્ટ બેંકમાં મિલિયનનું હિસ્સાકીય રોકાણ કર્યું છે. ગત વર્ષે બ્રિક્સમાં ચાર નવા સભ્યો ઇજિપ્ત, ઇથોપિયા, ઇરાન અને યુએઈ જાેડાયા હોવા છતાં, ભારતની વીટો પાવર અને બ્લોકના સર્વસંમતિ આધારિત નિયમોને કારણે પાકિસ્તાનની એન્ટ્રી હજુ અટકેલી છે.

વિસ્તૃત થયેલું આ બ્રિક્સ જૂથ વૈશ્વિક વસ્તીના આશરે ૪૯ ટકા અને વૈશ્વિક જીડીપીના લગભગ ૪૦ ટકા હિસ્સાનું પ્રતિનિધિત્વ કરે છે. આ સાથે જ ભારતની બ્રિક્સ દેશો સાથેની નિકાસમાં ૪૮.૮ ટકાનો તીવ્ર વધારો નોંધાયો છે, 

ઉત્તરાખંડ સેવા પસંદગી પંચની ગ્રામ પંચાયત વિકાસ અધિકારી પરીક્ષામાં થયેલા કૌભાંડ મામલે એન્ફોર્સમેન્ટ ડિરેક્ટોરેટ દ્વારા દરોડા પાડવામાં આવ્યા હતા. આ દરોડા દરમિયાન રોકડ, સોનું અને કરોડો રૂપિયાની કિંમતી ઘડિયાળો જપ્ત કરવામાં આવી છે.ઉત્તરાખંડ રાજ્યના ગ્રામ પંચાયત વિકાસ અધિકારી પરીક્ષા-૨૦૧૬માં થયેલા કથિત મોટા કૌભાંડ અંગે  મોટી કાર્યવાહી કરી છે. દહેરાદૂન સબ-ઝોનલ ઓફિસે ૧૦ સપ્ટેમ્બર ૨૦૨૬ના રોજ દહેરાદૂનમાં અનેક સ્થળોએ દરોડા પાડ્યા હતા. આ કાર્યવાહી પ્રિવેન્શન ઓફ મની લોન્ડરિંગ એક્ટ હેઠળ કરવામાં આવી છે. 

આ મામલો ૨૦૧૬ની  પરીક્ષામાં શીટ સાથે કથિત છેડછાડ કરવા અને ઉમેદવારો પાસેથી પૈસા લઈને પરીક્ષાનું પરિણામ પ્રભાવિત કરવા સાથે જાેડાયેલો છે.એજન્સીએ ચંદનસિંહ જીનાના ઘરની પણ તલાશી લીધી હતી. જીના હાલમાં ઉત્તરાખંડના પૂર્વ મુખ્યમંત્રી હરીશ સિંહ રાવતના અંગત સહાયક તરીકે કાર્યરત છે. આ પહેલા તેઓ ૨૦૦૯થી ૨૦૧૭ દરમિયાન રાવત મુખ્યમંત્રી હતા ત્યારે તેમના  રહી ચૂક્યા છે.